Xe Hybrid được hiểu rằng là những chiếc xe hoạt động dựa trên sự kết hợp của nhiều nguồn năng lượng khác nhau, chủ yếu ở thời điểm hiện tại đó là sự kết hợp của động cơ đốt trong và động cơ điện. Nói đến cấu hình, cấu tạo của xe Hybrid thì thời điểm này 3 loại đang phổ biến nhất là: Mild Hybrid, Hybrid (Full Hybrid) và Plug-In Hybrid.
Mục tiêu mà những chiếc xe này ra đời đó chính là tiết kiệm nhiên liệu, giảm phát thải khí CO2. Điều này sẽ có lợi cho các nhà sản xuất xe hơi khi họ có thể đáp ứng mục tiêu của chính phủ, hưởng lợi ưu đãi thuế,.. Để từ đó cũng tăng lợi nhuận, tăng sự cạnh tranh nhờ các ưu đãi đặc quyền của mỗi dòng xe.
Xe Mild-Hybrid
Được hiểu là dòng xe điện lai - nhẹ, bởi bộ pin được tính hợp theo xe có dung lượng không quá lớn, thông thường ngày nay dung lượng của chúng sẽ dưới 1kWh. Tuỳ thuộc vào nhà sản xuất cũng như thế hệ xe, phần lớn các mẫu xe Mild Hybrid thời điểm hiện tại sử dụng bộ pin Lithium-ion 48V làm nguồn cung cấp năng lượng cho động cơ điện.
Các thương hiệu xe hơi hạng sang đang ngày một tích cực áp dụng công nghệ Mild Hybrid lên những dòng xe động cơ đốt trong của họ, thậm chí như Mercedes-Benz hay BMW đã ứng dụng lên toàn bộ sản phẩm hệ mới. Ở những thế hệ đầu tiên, động cơ điện kiêm máy phát khởi động được thiết kế với cơ cấu truyền động dây đai (giống như 1 máy phát điện thông thường), nhưng ở thế hệ mới nhất hiện tại, động cơ điện thường được tích hợp bên trong hộp số để tối ưu sức mạnh cũng như tiết kiệm diện tích.
Ưu điểm nổi bật của hệ thống này gồm có:
Giảm phát thải, đặc biệt di chuyển chậm trong phố
Hỗ trợ sức mạnh cho động cơ đốt trong ở dải vòng tua máy thấp
Bộ pin nhỏ, không gia tăng trọng lượng nào đáng kể, bởi 1 motor điện đã thay thế cho bộ đề khởi động, máy phát điện ( bao gồm thu hồi năng lượng khi phanh) và cũng là động cơ truyền động.
Tính năng Start/Stop hoạt động mượt mà êm ái bởi không còn sử dụng bộ đề phóng bánh răng truyền thống nữa.
Nhược điểm của hệ thống này có lẽ đến từ giá thành, tuy không có thống kê nào cụ thể nhưng dù là bộ pin nhỏ thì đó cũng là 1 chi tiết gia tăng. Motor điện dù thay thế cho nhiều bộ phận khác thì điểm lợi lớn nhất đó là tiết kiệm trọng lượng và không gian của xe, tuy nhiên đây vẫn là một chi tiết cấu tạo phức tạp, giá thành chắc chắn không rẻ.
Xe Hybrid (Full Hybrid)
Đây là dòng xe điện lai có mặt trên thị trường từ rất sớm, thậm chí những mẫu xe thành công vang dội trong hơn 1 thập kỷ qua là Toyota Prius Hybrid vẫn luôn tạo được sức hút ở các thị trường khác nhau. Và, Toyota cũng đang là 1 trong những thương hiệu được đánh giá cao ở dải sản phẩm Hybrid của mình bởi sự đa dạng trên các dòng xe, từ các mẫu xe sedan giá rẻ cho đến những mẫu SUV đắt tiền hơn.
Về mục đích sẽ tương tự đối với dòng xe Mild Hybrid, vẫn là giảm phát thải, đáp ứng quy định của chính phủ và ưu đãi thuế (tuỳ từng thị trường). Sự khác biệt đến từ việc bộ Pin của những chiếc xe Hybrid này lớn hơn gấp 2 hoặc 3 lần so với dòng xe Mild Hybrid.
Bộ Pin lớn hơn cho phép chiếc xe bổ trợ nhiều hơn, giảm phát thải CO2 nhiều hơn so với xe Mild Hybrid. Một số dòng xe thế hệ mới còn cho phép bạn khởi động xe trong im lặng, di chuyển (tốc độ rất chậm) ra khỏi nhà bằng động cơ điện yên tĩnh nhờ cơ cấu truyền động nối tiếp thế hệ mới (tuỳ vào mỗi dòng xe).
Về mặt ưu điểm của dòng xe này sẽ tương tự như xe Mild Hybrid, khác biệt là chúng cho khả năng giảm phát thải tích cực hơn nhờ bộ pin lớn hơn. Nhưng nhược điểm của dòng xe này cũng đến từ việc bộ pin lớn hơn, dẫn đến chi phí thay thế, bảo trì cũng tăng lên đáng kể. Và cũng cần phải nói đến, việc 1 bộ pin lớn hơn thì đồng nghĩa cũng sẽ cần nhiều năng lượng để sạc cho nó, cơ cấu tái tạo phanh sẽ là không đủ nên chắc chắn, bạn vẫn cần tốn nhiên liệu để sạc phần nào đó cho bộ pin này.
Những mẫu xe hơi hạng sang của Lexus, BMW...hay các thương hiệu khác đều có phức chi phí bảo trì, thay thế hệ thống Hybrid rất đắt đỏ. Cho đến hiện tại, ngoài Lexus ra thì phần lớn các thương hiệu xe hơi hạng sang chỉ còn sử dụng Mild Hybrid và Plug-In Hybrid, không còn ưa chuộng cấu hình Full Hybrid này nữa.
Xe Plug-In Hybrid (PHEV)
Được xem là chiếc xe "cân bằng" giữa một chiếc xe động cơ đốt trong và một chiếc xe thuần điện. Bạn có thể di chuyển nó hoàn toàn bằng điện trong cự ly từ 50-100km, hoặc sức mạnh lớn nhỏ tuỳ thuộc vào từng dòng xe khác nhau. Và, bạn lại không phải lo ngại chuyện hết pin mà chưa thể sạc ngay được bởi xe vẫn sử dụng động cơ đốt trong như những chiếc xe khác.
Xe Plug-In Hybrid thông thường sẽ được trang bị một động cơ điện truyền động nối tiếp với động cơ đốt trong. Tuỳ theo mục đích của mỗi dòng xe mà công suất của động cơ điện này có thể đạt đến 200 mã lực hoặc hơn, mô-men xoắn cực đại có thể đạt 450Nm hoặc hơn nữa. Bộ Pin đi kèm cũng là loại dung lượng lớn hơn rất nhiều so với Mild Hybrid hay Full Hybrid kể trên. Trung bình bộ pin của xe Plug-In Hybrid sẽ có dung lượng khoảng từ 13kWh cho đến 30 kWh tuỳ thuộc vào từng dòng xe.
Một số dòng xe hiệu suất cao ngày nay đang ứng dụng cấu hình Hybrid này nhằm mục đích bổ sung sức mạnh cho động cơ đốt trong. Điển hình như mẫu xe Mercedes-AMG C 63 SE Performance 2024 sử dụng động cơ đốt trong dung tích 2.0L, nhưng kết hợp với động cơ điện và cho ra công suất tối đa lên đến 680 mã lực và 1.020Nm mô-men xoắn. Con số sức mạnh này tương đương với hàng loạt siêu xe thể thao sử dụng động cơ đốt trong V8, V10 hay thậm chí V12.
Bộ pin lớn hơn kết hợp với khả năng cắm sạc, thế nên khả năng tiết kiệm nhiên liệu hay giảm phát thải (điều kiện lý tưởng) của mẫu xe này cũng cao hơn hẳn so với 2 dòng xe kể trên. Bên cạnh đó, các ưu điểm nổi trội và khác biệt hẳn của dòng xe này có thể liệt kê ra như sau:
Quãng đường di chuyển thuần điện rất dài (50-90km), có thể không cần động cơ đốt trong để hoạt động
Khả năng tiết kiệm nhiên liệu vượt trội nhờ bộ pin lớn
Bổ sung đáng kể sức mạnh cho động cơ, giúp tăng trải nghiệm lái xe
Hưởng một số ưu đãi của chính phủ tương tự như đối với xe thuần điện (vì có cổng cắm sạc).
Ưu điểm lớn nhưng đi kèm với đó cũng là nhược điểm lớn hơn hẳn so với 2 dòng xe Hybrid bên trên. Đáng kể nhất trong đó chính là trọng lượng gia tăng rất đáng kể bởi bộ Pin lớn, động cơ lớn và đi kèm một loạt hệ thống hộp điều khiển, hệ thống giải nhiệt...tương đương với 1 chiếc xe điện khác. Và chính vì trọng lượng gia tăng kể, mẫu xe này sẽ thể hiện điểm yếu khi bộ pin yếu mà không được sạc lại, ở thời điểm này xe sẽ hoạt động giống như một chiếc xe Hybrid (Full Hybrid) nhưng lại phải "gánh" phần trọng lượng lớn hơn so với 1 chiếc xe Hybrid.
Cũng cần phải nói kỹ hơn, hầu hết các mẫu xe Plug-in Hybrid khi không được sạc pin đầy đủ thì xe cũng sẽ không bao giờ dùng cạn kiệt năng lượng của bộ pin. Tuỳ vào nhà sản xuất, khi dung lượng pin còn khoảng dưới 30% thì xe sẽ tự chuyển đổi chế độ là Hybrid thay vì thuần thuần điện, lúc này chiếc xe Plug-In Hybrid hoạt động tương tự như một chiếc xe Full Hybrid thông thường khác.
Vậy, bạn trả nhiều tiền hơn cho xe Hybrid để làm gì?!
Nếu như đây là một bài toán tiết kiệm tiền thì cá nhân mình đánh giá nó chưa thực tế tại Việt Nam. Bởi đa số bạn sẽ phải trả nhiều tiền hơn để mua một chiếc xe Hybrid so với động cơ đốt trong. Cách đây vài năm mình có một phép tính nhẩm nhanh và nó đã chỉ ra rằng, mua xe động cơ đốt trong tiết kiệm được một số tiền đủ để mua xăng và sử dụng hàng chục năm sau.
Về bài toán bảo trì xe theo thời gian, trên lý thuyết thì nhiều chi tiết hơn, cấu tạo phức tạp hơn thì chi phí sửa chữa cũng sẽ cao hơn. Tuy nhiên mình chưa thực tế sử dụng thời gian dài, cũng như tại Việt Nam chưa có đủ thời gian để các mẫu xe Hybrid "trả lời" câu hỏi về chi phí bảo trì.
Thế nhưng, các mẫu xe Hybrid vẫn có sự hấp dẫn khác mà chủ yếu ở đây chính là trải nghiệm lái xe. Hầu hết những mẫu xe Hybrid (full hybrid) và Mild Hybrid đều thể hiện rõ khả năng bổ trợ sức mạnh cho động cơ đốt trong, đặc biệt là ở dải vòng tua thấp mô-men xoắn của động cơ đốt trong không quá lớn. Với các dòng xe sang sử dụng động cơ tăng áp, động cơ điện còn bổ sung sức mạnh hiệu quả hơn nữa khi khoả lấp sức mạnh cho các dải vòng tua mà Turbo chưa được tối ưu.
Thế nên, nếu bạn là người ưu tiên cho trải nghiệm lái xe thì các mẫu xe Hybrid này có thể mang lại cho bạn những trải nghiệm hấp dẫn hơn so với xe sử dụng động cơ đốt trong truyền thống.
Đối với dòng xe Plug-in Hybrid thì sức mạnh động cơ được tăng lên vượt trội hơn nữa, ít nhất là so với cùng phân khúc. Như tại Việt Nam, một số mẫu xe Plug-In Hybrid đều có sức mạnh vượt trội điển hình như: Kia Sorento động cơ 1.6L tăng áp kết hợp động cơ điện cho công suất 261 mã lực, Mercedes-AGM C 63 SE Performance động cơ 2.0L công suất 680 mã lực, Volvo XC60 Recharge T8 động cơ 2.0L tăng áp sản sinh công suất tối đa 462 mã lực…
Đồng thời, việc có thể sử dụng như một chiếc xe điện cũng là điểm hấp dẫn không kém mà chưa cần tính đến khoản chi phí giữa tiền điện và tiền xăng.
Nếu như những mẫu xe này được ưu đãi thuế, phí tốt hơn khi có khả năng giảm phát thải CO2 thì lúc đó sự hấp dẫn sẽ tiếp tục tăng cao, bởi có thể bạn sẽ không cần phải chi một số tiền lớn hơn so với một chiếc xe động cơ đốt trong, lúc này lợi ích khi sử dụng xe Hybrid lại càng trở nên rõ rệt hơn nữa.
Nguồn https://tinhte.vn/thread/xe-hybrid-mild-hybrid-hay-plug-in-hybrid-la-gi-lieu-co-hap-dan-hay-chi-ton-them-tien.3819866/
